90 proc. europejskiego internetu w strefach wojen. Kabel pójdzie pod biegunem

Według danych TeleGeography ponad 90 proc. ruchu internetowego między Europą a Azją obsługują kable biegnące dnem Morza Czerwonego. Uzależnienie od tej trasy dało się we znaki w 2024 roku, gdy jemeńscy rebelianci Huti zaatakowali statek Rubymar w cieśninie Bab al-Mandab.

ZOBACZ: Zwrot w sprawie rurociągu "Przyjaźń". Zełenski podał termin

Dryfująca jednostka, ciągnąc kotwicę po dnie morskim, zerwała trzy najważniejsze światłowody. To wydarzenie pokazało, jak łatwo konflikt zbrojny może nagle sparaliżować powszechnie dostępne usługi cyfrowe. W odpowiedzi Europa rozpoczęła prace nad dwoma arktycznymi projektami infrastrukturalnymi - Far North Fiber oraz Polar Connect. Drugi z nich otrzymał już status priorytetowego projektu UE.

Europa chce poprowadzić internet przez Arktykę

Projekt Polar Connect zakłada budowę podmorskiego kabla światłowodowego o długości 10 tys. kilometrów. Trasa ma stworzyć nowy arktyczny korytarz transmisji danych między Europą, Ameryką Północną i Azją Wschodnią przez Biegun Północny. Inwestycja ma uniezależnić Europę od infrastruktury sieciowej biegnącej przez Morze Czerwone i Zatokę Perską oraz skrócić czas przesyłu danych między kontynentami.

Unia Europejska przeznaczyła 5,3 mln euro na pierwszy etap projektu (prace przygotowawcze i badania trasy) oraz 4,97 mln euro dofinansowania na drugi etap, którego całkowity budżet szacowany jest na 9,94 mln euro. Latem 2025 r. szwedzki lodołamacz Oden rozpoczął mapowanie dna Oceanu Arktycznego. Do listopada 2025 r. zmapowano ok. 45 proc. planowanej trasy. Kolejna ekspedycja badawcza zaplanowana jest na 2026 r.

NORDUnet

W projekt zaangażowane są kraje nordyckie, Szwedzki Sekretariat Badań Polarnych oraz operator sieci akademickich NORDUnet. Wśród beneficjentów drugiego etapu znajdują się również GlobalConnect i CSC (Finlandia). Projekt wspiera też sieć GÉANT.

ZOBACZ: Zobaczyli to w kosmosie. Przeczy naukowej wiedzy

Trwają negocjacje w sprawie możliwego udziału w projekcie Japonii i Korei Południowej. Całkowity koszt inwestycji ma wynieść dwa miliardy dolarów, a jej uruchomienie ma nastąpić do 2030 roku.

- Nieustannie pracujemy nad zapewnieniem przyszłości infrastruktury cyfrowej, umożliwiając szybsze i bezpieczniejsze połączenie cyfrowe między Europą, Azją i Stanami Zjednoczonymi, zaspokajamy rosnące globalne zapotrzebowanie na dużą przepustowość danych i odporną infrastrukturę cyfrową, która wzmacnia nasze społeczeństwo - poinformował Pär Jansson, starszy wiceprezes GlobalConnect Carrier.

Projekt UE pełen ryzyka

Realizacja Polar Connect będzie jednak bardzo trudna. Największym problemem jest arktyczny lód oraz góry lodowe, które mogą uszkadzać podmorskie światłowody. Kable mają miejscami leżeć choćby cztery tys. metrów pod poziomem morza. Nie eliminuje to jednak ryzyka awarii. Na rynku brakuje również specjalistycznych lodołamaczy zdolnych do układania kabli w tak ekstremalnych warunkach.

ZOBACZ: Niemcy testują sposób na czyste miasto. Za śmieci można dostać atrakcyjne nagrody

O trudnościach przekonała się już firma Quintillion, która w maju 2016 roku rozpoczęła budowę światłowodowego połączenia Europy z Azją przez Alaskę. W 2023 roku projekt utknął w martwym punkcie po tym, jak lód dwukrotnie uszkodził kabel. Z kolei w 2025 roku z powodu braku odpowiedniego lodołamacza firma czekała na naprawę swojego sprzętu aż osiem miesięcy.

Tak długi przestój sprawił, iż projekt przestał być opłacalny. Podobne problemy mogą pojawić się również podczas realizacji Polar Connect. Na razie projekt pozostaje na etapie badań i analiz technicznych, które mają rozpocząć się w najbliższych tygodniach.