Nowa rzeczywistość pola walki – stawia przed Polską konieczność budowy nowoczesnego Systemu Obronnego – Tarcza dla Polski
Charakter współczesnego konfliktu uległ nieodwracalnej, paradygmatycznej zmianie. Dynamiczny rozwój technologii, w szczególności w obszarze systemów bezzałogowych i rakietowych, nieuchronnie wymusza głęboką rewizję dotychczasowych doktryn obronnych oraz planów modernizacyjnych sił zbrojnych. Ignorowanie tej transformacji jest równoznaczne z przygotowywaniem się na wojnę, która już nigdy nie nadejdzie, przy jednoczesnym narażaniu państwa na realne, współczesne zagrożenia.
Celem niniejszej analizy jest przedstawienie klarownych i merytorycznych argumentów za strategiczną reorientacją Polskich Sił Zbrojnych. Stawiamy tezę, iż przetrwanie i bezpieczeństwo Polski w nadchodzących dekadach zależą od świadomego odejścia od modelu armii opartej na tradycyjnym, ciężkim uzbrojeniu, na rzecz pilnej budowy zaawansowanej, wielowarstwowej tarczy technologicznej, zdolnej odpowiedzieć na wyzwania nowej ery.
1. Zmierzch ery konwencjonalnej: Analiza – nowego paradygmatu konfliktu zbrojnego
Zrozumienie ewolucji współczesnego pola walki jest absolutnym fundamentem tworzenia skutecznej i racjonalnej strategii obronnej. Ignorowanie lekcji płynących z najnowszych konfliktów prowadzi nie tylko do nieefektywnego alokowania ograniczonych zasobów finansowych, ale przede wszystkim do budowania fałszywego poczucia bezpieczeństwa, opartego na przestarzałych założeniach.
1.1. Dominacja systemów bezzałogowych i rakietowych
Doświadczenia z ostatnich konfliktów, zwłaszcza z wojny na Ukrainie, jednoznacznie definiują nową domenę walki jako „wojnę dronowo-rakietowo-lotniczą”.
W tym paradygmacie to nie siła ognia dywizji pancernych, ale zdolność do projekcji i obrony przed masowymi atakami z powietrza staje się czynnikiem decydującym. Zmasowane ataki bezzałogowców stały się standardem taktycznym, pozwalającym na precyzyjne i tanie niszczenie celów o wysokiej wartości. Co więcej, potencjalny przeciwnik będzie dążył do przełamania obrony poprzez saturacyjne uderzenia, wykorzystując roje dronów liczące od kilkuset do kilku tysięcy jednostek. Zdolność do odparcia takiego ataku staje się kluczową kompetencją nowoczesnej armii.
Zagrożenie to nie jest ograniczone do domeny lądowej. Każdy potencjalny adwersarz w regionie wykorzysta podobne zdolności na morzu, gdzie roje dronów i precyzyjne rakiety będą stanowić egzystencjalne zagrożenie dla platform nawodnych, skutecznie paraliżując swobodę operacji morskich.
1.2. Marginalizacja tradycyjnych sił lądowych i powietrznych
W nowym środowisku operacyjnym, zdominowanym przez wszechobecne sensory i precyzyjną amunicję, znaczenie tradycyjnych komponentów sił zbrojnych drastycznie maleje.
Ciężkie jednostki lądowe, takie jak czołgi, stają się niezwykle wrażliwymi i kosztownymi celami. Ich duża sygnatura termiczna i niska mobilność w starciu z precyzyjnymi systemami bezzałogowymi czynią je nieefektywnymi i podatnymi na zniszczenie.
Podobnie śmigłowce bojowe, niegdyś najważniejszy element wsparcia, ulegają marginalizacji z uwagi na niski pułap lotu i wysoką podatność na nowoczesne, przenośne systemy przeciwlotnicze (MANPADS), takie jak polski Piorun. Ich rola może zostać ograniczona do niszowych zadań, np. obrony krytycznej infrastruktury podwodnej (gazowej, telekomunikacyjnej, energetycznej) we współpracy z mobilnymi platformami morskimi.
Obserwacje te prowadzą do niepokojącego wniosku, iż obecna polska doktryna obronna i realizowane zakupy zbrojeniowe wydają się nie uwzględniać tej nowej, brutalnej rzeczywistości pola walki.
2. Ocena obecnej Strategii Zbrojeniowej : Przygotowania do Wojny z Przeszłości
Celem niniejszej sekcji, jest krytyczna, ale konstruktywna ocena obecnych i planowanych zakupów dla polskiego wojska. Strategiczna spójność między postrzeganym zagrożeniem a nabywanym sprzętem jest absolutnym fundamentem bezpieczeństwa narodowego.
Nasz analiza wskazuje na niebezpieczną rozbieżność między charakterem przyszłej wojny a kierunkiem modernizacji sił zbrojnych.
2.1. Anachronizm obecnych zamówień zasobów. Czy, to fundamentalny błąd doktrynalny?
Fundamentalny błąd doktrynalny polega na tym, iż przy zamówieniach nowego sprzętu zaniechano rzetelnej analizy potrzeb i zignorowano rewolucję technologiczną, która gwałtownie zmieniła charakter działań wojennych. Decyzje o zakupie kolejnych generacji czołgów i śmigłowców bojowych wydają się być próbą odtworzenia zasobów, a nie budowy zdolności adekwatnych do przyszłych wyzwań.
Wnioski płynące z tej oceny są jednoznaczne i alarmujące:
Przygotowujemy się do wojny z przeszłości, a Polska musi obronić się przed konfliktem z przyszłości
2.2. Drastyczny spadek efektywności wydatków
Kluczowym argumentem demaskującym anachronizm obecnej strategii jest porażająca asymetria kosztowa. Inwestujemy w platformy, takie jak czołg Abrams o wartości 10 mln $, który może zostać precyzyjnie zneutralizowany przez drona, którego koszt produkcji wynosi zaledwie 10 tys. $. Ta tysiąckrotna dysproporcja oznacza, iż za cenę jednego czołgu przeciwnik jest w stanie wyprodukować i użyć tysiąc środków zdolnych do jego zniszczenia. W praktyce oznacza to, iż niezwykle kosztowne aktywa, stanowiące trzon obecnych planów modernizacyjnych, mogą zostać wyeliminowane z walki w pierwszych godzinach konfliktu przy użyciu tanich, masowo produkowanych systemów bezzałogowych.
Skoro obecna strategia jest obarczona fundamentalnym błędem i prowadzi do drastycznej nieefektywności wydatków, konieczne jest zdefiniowanie nowej koncepcji, która będzie adekwatną odpowiedzią na współczesne wyzwania.
3. Strategiczny imperatyw: Koncepcja zaawansowanego laserowego „Systemu Obronnego – Tarcza”
Logiczną i konieczną odpowiedzią na zdiagnozowane zagrożenia jest strategiczna reorientacja i skupienie wysiłku państwa na budowie „Systemu Obronnego – Tarcza” . Nie jest to pojedynczy, cudowny system uzbrojenia, ale zintegrowana, wielowarstwowa architektura obronna, stanowiąca rdzeń nowej doktryny odstraszania i obrony. To ona, a nie liczba dywizji pancernych, będzie decydować o zdolności Polski do przetrwania i obrony suwerenności w XXI wieku.
3.1. Zaawansowany „System Obronny – Tarcza”, to zintegrowana architektura obronna, której nadrzędnym celem jest zapewnienie dominacji w domenie powietrznej nad terytorium Polski. Jej kluczowe, wymagane zdolności, to zdolność do neutralizacji tysięcy dronów jednocześnie poprzez masowe, tanie i precyzyjne środki zaradcze oraz skuteczna obrona przed zmasowanymi atakami rakietowymi różnego typu i zasięgu. Aby osiągnąć te cele, tarcza musi integrować zaawansowane sensory i różnorodne efektory. Jednym z perspektywicznych komponentów takiego systemu może być broń laserowa, oferująca potencjał do taniego i niemal natychmiastowego zwalczania celów powietrznych.
3.2. Przewaga strategiczna „Systemu Obronnego – Tarcza”
Wdrożenie koncepcji „Systemu Obronnego – Tarcza” oferuje fundamentalne przewagi nad tradycyjnym modelem sił zbrojnych:
• Efektywność kosztowa: Przenosi ciężar finansowy z zakupu ekstremalnie drogich platform (czołgi, śmigłowce) na rozwój i wdrożenie systemów, które są w stanie tanio i masowo neutralizować tanie i masowe zagrożenia. Odwraca to niekorzystną logikę ekonomiczną współczesnej wojny.
• Skalowalność: Architektura tarczy pozwala na elastyczne rozbudowywanie i modernizowanie jej komponentów w odpowiedzi na ciągłą ewolucję zagrożeń, bez konieczności wymiany całych, kosztownych systemów uzbrojenia.
• Adekwatność: Jest to bezpośrednia, celowa odpowiedź na najbardziej prawdopodobny i najgroźniejszy scenariusz przyszłego konfliktu – wojnę dronowo – rakietową – lotniczą. Zamiast przygotowywać się na każdą ewentualność, Polska koncentruje zasoby na neutralizacji kluczowego zagrożenia dla jej istnienia.
Budowa „Systemu Obronnego – Tarcza”, wymaga nie tylko znaczących inwestycji finansowych, ale przede wszystkim fundamentalnej zmiany myślenia strategicznego i odwagi do porzucenia przestarzałych paradygmatów, min. zmiany modelu finansowania.
Dlaczego System Obronny – nazwaliśmy „Tarcza” a nie „Miecz”?
Tarcza obronna chroni obrońcę przed atakami agresora dzięki miecza. Wał czołgowy chroni Polskę przed atakami tradycyjnych czołgów i transporterów opancerzonych w sposób trwały i bezkosztowo.
Podobnie działa laserowe pracujące w trybie automatycznym, umieszczone na koronie wału chronią obszar Polski przed wtargnięciem obcych środków napadu powietrznego na teren Polski prawie bezkosztowo (4 operatorów pełniących dyżury 24/265). Jedynie obrona polskiej infrastruktury podmorskiej generuje minimalne koszty (500 marynarzy).
4. Rekomendacje i wezwanie do działania
Przedstawiona analiza prowadzi do jednoznacznych wniosków: charakter współczesnej wojny uległ nieodwracalnej zmianie, obecna strategia modernizacji Polskiego Wojska, jest nieadekwatna do nowych zagrożeń i nieefektywna kosztowo, a jedyną skuteczną odpowiedzią jest pilna budowa zaawansowanej tarczy technologicznej.
Wobec powyższego, konieczne jest podjęcie natychmiastowych i zdecydowanych działań.
Rekomendujemy decydentom politycznym i wojskowym podjęcie pod rozwagę następujących kroków:
1. Natychmiastowe wszczęcie głębokiej analizy potrzeb wojskowych: Należy pilnie przeprowadzić kompleksowy audyt strategiczny, którego celem będzie zdefiniowanie realnych potrzeb operacyjnych Sił Zbrojnych RP. Analiza ta musi bezwzględnie uwzględniać wnioski z najnowszych konfliktów zbrojnych oraz prognozy dotyczące rewolucji technologicznej na polu walki.
2. Rewizja planów modernizacji technicznej: Należy dokonać ponownej oceny, a w uzasadnionych przypadkach wstrzymać lub renegocjować, kontrakty na tradycyjne uzbrojenie (w szczególności czołgi i śmigłowce bojowe), które nie odpowiada na zidentyfikowane, priorytetowe zagrożenia. Kontynuowanie tych programów w naszej ocenie, w obecnym kształcie, jest marnotrawstwem zasobów.
3. Priorytetyzacja inwestycji „Systemu Obronnego – Tarcza”: Należy zaapelować o strategiczne przekierowanie środków finansowych, zasobów badawczo-rozwojowych oraz potencjału przemysłowego na projektowanie, rozwój i budowę wielowarstwowego, zintegrowanego systemu obrony przed dronami i rakietami, który stanie się fundamentem polskiego bezpieczeństwa.
Polska, dzisiaj stoi na rozdrożu strategicznym.
Możemy kontynuować kosztowną budowę armii zaprojektowanej do wojen z przeszłości lub wykazać się odwagą i wizją, by zbudować siły zbrojne zdolne obronić nasz kraj w przyszłości.
Decyzje podjęte dzisiaj zadecydują o bezpieczeństwie Polski na dekady.
Polacy! Ta analiza jest apelem, prośbą i stanowczym wezwaniem do wspólnego działania — do rozpoczęcia szerokiej, odpowiedzialnej i merytorycznej debaty publicznej o przyszłości oraz realnym kształcie Polskich Sił Zbrojnych, bo od decyzji podejmowanych dziś zależy bezpieczeństwo jutra naszych rodzin i naszych dzieci.
Drodzy Polacy,
czas na roztropne działanie jest teraz!
Autorzy :
Marek Barański & Edmund Szwed
