W kontekście rosnących napięć międzynarodowych coraz częściej powraca pytanie o obowiązkową służbę wojskową. Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz podkreśla, iż bezpieczeństwo państwa można budować bez przymusu, stawiając na spójność społeczną i powszechne szkolenia z zakresu bezpieczeństwa zamiast powrotu do zasadniczej służby wojskowej.

Fot. Shutterstock
Służba wojskowa w Polsce. Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz o bezpieczeństwie i przyszłych pokoleniach
W debacie publicznej coraz częściej pojawia się pytanie o powrót do powszechnej służby wojskowej. W kontekście wojny za wschodnią granicą i rosnących napięć międzynarodowych głos w tej sprawie zabrała Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, ministra funduszy i polityki regionalnej oraz przewodnicząca Polski 2050. W rozmowie podkreślała, iż jej celem jest bezpieczeństwo państwa bez konieczności wysyłania młodych ludzi na wojnę.
Co powiedziała ministra?
Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz zaznaczyła, iż nie chciałaby powrotu do obowiązkowej zasadniczej służby wojskowej. Jak mówiła, jej nadzieją jest to, aby przyszłe pokolenia mogły swoją energię, wykształcenie i potencjał poświęcać rozwojowi osobistemu oraz budowie silnej Polski, a nie uczestnictwu w konfliktach zbrojnych.
Jednocześnie podkreśliła, iż odporność państwa nie sprowadza się wyłącznie do aspektu militarnego. Jej zdaniem najważniejsze znaczenie mają spójność społeczna, siła gospodarcza oraz zdolność do współpracy ponad podziałami politycznymi. W tym kontekście zwróciła uwagę, iż wewnętrzne konflikty osłabiają państwo i sprzyjają zewnętrznym zagrożeniom.
Szkolenie zamiast przymusu
Pytana o możliwość wprowadzenia powszechnego przeszkolenia wojskowego lub bezpieczeństwa, Pełczyńska-Nałęcz wskazała, iż takie rozwiązanie mogłoby mieć sens, ale w innej formule niż klasyczna służba wojskowa. Zwróciła uwagę, iż szkolenia powinny obejmować wszystkich obywateli, nie tylko młodych mężczyzn.
Jej zdaniem podstawowe szkolenie z zakresu bezpieczeństwa, reagowania kryzysowego czy obrony cywilnej mogłoby być prowadzone bez atmosfery strachu i bez narracji o nieuchronnej wojnie. Takie kompetencje mogłyby być przekazywane już na etapie edukacji szkolnej, jako element budowania odporności państwa.
Czym jest służba wojskowa?
Służba wojskowa to forma obowiązku lub dobrowolnego zaangażowania obywateli w struktury sił zbrojnych państwa. W Polsce przez wiele lat funkcjonowała zasadnicza służba wojskowa, polegająca na obowiązkowym odbyciu kilkumiesięcznego szkolenia wojskowego przez młodych mężczyzn. Została ona zawieszona w 2009 roku wraz z przejściem na armię zawodową.
Obecnie w Polsce funkcjonują inne formy związane z wojskiem, takie jak dobrowolna zasadnicza służba wojskowa, służba w Wojskach Obrony Terytorialnej, zawodowa służba wojskowa oraz różnego rodzaju szkolenia rezerw. Ich celem jest przygotowanie ochotników do działań obronnych bez wprowadzania powszechnego przymusu.
Co to oznacza?
Wypowiedzi Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz pokazują, iż w rządzie toczy się dyskusja nad tym, jak budować bezpieczeństwo państwa bez powrotu do obowiązkowej służby wojskowej. Zamiast przymusu coraz częściej pojawia się koncepcja powszechnego szkolenia z zakresu bezpieczeństwa i obrony cywilnej. Ostateczne decyzje w tej sprawie będą zależeć od sytuacji międzynarodowej oraz dalszych prac legislacyjnych.
Artykuł został przygotowany na podstawie obowiązujących przepisów prawa oraz rzetelnych źródeł branżowych. Akty prawne omawiane w tekście:
- ustawa z 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
- decyzja o zawieszeniu zasadniczej służby wojskowej w 2009 r.
- publiczne wypowiedzi przedstawicieli rządu dotyczące bezpieczeństwa państwa
Inne źródła: wiadomości.wp.pl














