Dziś przypada rocznica bitwy pod gręzówką

20 lipca 1944 roku w lesie Kryńszczak koło Łukowa rozegrana została akcja partyzancka, powszechnie znana jako „Bitwa pod Gręzówką”. 82 lata temu w potyczce z niemieckimi wojskami, wycofującymi się z frontu, poległo 25 żołnierzy Armii Krajowej z Jaty. W niedzielę, 26 lipca w Łukowie odbędą się obchody rocznicy tego wydarzenia.

Obchody 82. rocznicy Bitwy pod Gręzówką organizują Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej Koło Łuków i Koło Trzebieszów oraz parafia św. Brata Alberta w Łukowie. O godzinie 12.00 w kościele będzie sprawowana msza św. w intencji żołnierzy Armii Krajowej poległych podczas wykonywania zadań bojowych w ramach akcji „Burza”.

Następnie na cmentarzu św. Rocha nastąpi złożenie kwiatów i zapalnie zniczy na płycie grobowca – pomnika żołnierzy AK. Kolejny punkt programu obchodów to złożenie kwiatów i zapalenie zniczy w lesie Kryńszczak przed pomnikiem 25 żołnierzy AK poległych 20 lipca 1944 roku. Obchody zakończy wspólne ognisko w obozie partyzanckim w Klimkach.

20 lipca 1944 roku w lesie Kryńszczak, na trasie Łuków – Siedlce, miała miejsce partyzancka akcja. Wydzielony oddział, pod dowództwem ppor. Feliksa Bary ps. Zbyszek, w sile 64 żołnierzy z obozu partyzanckiego w Jacie, podczas wykonywania zadań bojowych w ramach akcji “Burza”, przeprowadził atak na wycofujące się z frontu wojska niemieckie. Celem było zdobycie planów wojskowych sztabu niemieckiego wojska. Po zabraniu broni i dokumentów samochód podpalono.

Akcja trwała około 5 minut. Podczas odwrotu przez Kolonię Gręzówka, Niemcy zaatakowali huraganowym ogniem z automatów. Na polu bitwy poległo 25. bardzo młodych żołnierzy AK, w tym sanitariuszka Jadwiga Szulc – Holnicka ps. „Wisia”. Rodziny poległych otrzymały powiadomienia o śmierci i kondolencje od Komendanta Obwodu Łuków kpt. Franciszka Lenarczyka ps. Feliks.

W kościele Św. Brata Alberta (wcześniej w kaplicy), od lipca 1999 r. znajduje się tablica upamiętniająca 25-ciu poległych w Bitwie pod Gręzówką. Tablica ta, pierwotnie umieszczona 9 września 1984 roku na pomniku w lesie Kryńszczak, została skradziona w nocy z 20 na 21 kwietnia 1994 roku. Sprawców ktoś prawdopodobnie spłoszył, gdyż ważącą 70 kg tablicę, porzucili w lesie, nieopodal pomnika. Wydarzenia te skłoniły fundatorów do przeniesienia tablicy w bezpieczne miejsce, zaś na pomniku została zamontowana jej replika.

Od lat rocznica Bitwy pod Gręzówką jest upamiętniana przez Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej coroczną mszą św. w kościele Św. Brata Alberta w Łukowie, a dzięki porozumieniu zawartemu przez ŚZŻAK Łuków z parafią na ścianie kościoła umiejscowione zostały: replika sztandaru bojowego oddziału partyzanckiego I batalionu 35. Pułku Piechoty Armii Krajowej z Jaty oraz urna z ziemią z pola Bitwy pod Gręzówką.