Historyczne trójstronne spotkanie Trumpa, Xi i Putina na APEC w Shenzhen. Czteropunktowa „Deklaracja na rzecz pokoju”, ale bez przełomów

goniec.net 4 godzin temu

19 listopada 2026 r. w Shenzhen (Chiny), na marginesie szczytu APEC, odbyło się pierwsze w historii trójstronne spotkanie przywódców Stanów Zjednoczonych, Chin i Rosji. Donald Trump, Xi Jinping i Władimir Putin spotkali się w Kylin Villa na około 80–90 minut. Spotkaniu przewodniczył Xi Jinping. Było to pierwsze formalne trilateralne spotkanie głów państw USA, Chin i Rosji – trzech największych potęg nuklearnych świata.

Spotkanie poprzedziły bilaterale. Trump rozmawiał z Putinem około 40 minut (głównie o wojnie na Ukrainie), a wcześniej spotkał się też z Xi. Trump publicznie nazwał Putina „przyjacielem” („Who is that? He’s my friend!”) i podkreślał dobre osobiste relacje z Xi. Xi powitał Trumpa na lotnisku – gest rzadki ze strony chińskiego przywódcy.

W otwierających wystąpieniach:

  • Trump mówił, iż „robimy historię” i iż trzy mocarstwa są „w wyjątkowej pozycji”, by rozmawiać o redukcji broni nuklearnej oraz konfliktach.
  • Xi stwierdził: „Gdy wielkie mocarstwa żyją w harmonii, świat jest w pokoju. Gdy się ścierają, świat pogrąża się w zamęcie”. Nawoływał do dawania przykładu w ochronie pokoju i wspomniał o „mieczu Damoklesa” w postaci broni jądrowej.
  • Putin podkreślał wspólną odpowiedzialność za pokój i bezpieczeństwo międzynarodowe oraz „liczne wspólne interesy” w rozwiązywaniu konfliktów regionalnych, „w tym oczywiście konfliktu na Ukrainie”.

Po spotkaniu strony opublikowały krótką czteropunktową „Deklarację na rzecz pokoju” (lub joint statement):

  1. Jako stali członkowie Rady Bezpieczeństwa ONZ Chiny, Rosja i USA zobowiązują się do promowania reformy ONZ, aby organizacja skuteczniej reagowała na globalne wyzwania i wypełniała misję utrzymania pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego.
  2. Trzy państwa planują zwiększyć produkcję i dostawy rafinowanych produktów naftowych na rzecz wszystkich państw oraz potwierdzają znaczenie stabilnych przepływów energii.
  3. Szefowie państw uznają zasadę zgody państw i szacunku dla immunitetu urzędników państwowych za fundamentalną oraz zgadzają się, iż Międzynarodowy Trybunał Karny i podobne organy nie mogą nadużywać swojej jurysdykcji.
  4. Potwierdzają, iż wojna nuklearna nie może być wygrana i nigdy nie powinna być toczona. Kraje podejmą dialog w sprawie redukcji ryzyka nuklearnego i zapobiegania proliferacji.

Deklaracja nie zawiera konkretnych zobowiązań rozbrojeniowych, harmonogramu ani bezpośredniego odniesienia do wojny na Ukrainie czy konfliktu z Iranem. Nie było wspólnej konferencji prasowej po spotkaniu.

Tematy obejmowały kontrolę zbrojeń jądrowych (po wygaśnięciu New START), wojny na Ukrainie i w Iranie, bezpieczeństwo energetyczne (m.in. Cieśnina Ormuz), reformę ONZ oraz immunitet urzędników. Analitycy wskazują, iż symbolika i optyka przeważyły nad konkretnymi rezultatami – spotkanie nie przyniosło przełomów. Putin zyskał na prestiżu (wyjście z izolacji), Xi – na roli gospodarza i arbitra, a Trump – na wizerunku „dealmakera”. Mniejsze państwa i część europejskich przywódców wyrażały obawy o podział stref wpływów w stylu Jałty i pomijanie interesów państw spoza „wielkiej trójki”.

Trump po spotkaniu z Putinem sugerował, iż „coś z tego wyniknie” w sprawie Ukrainy, ale brak szczegółów. Xi podkreślał zasady wzajemnego szacunku, pokojowego współistnienia, współpracy win-win i dialogu.

Podsumowanie: Historyczne spotkanie trzech mocarstw nuklearnych w Shenzhen to przede wszystkim gest dyplomatyczny i sygnał o zmianie w globalnym układzie sił. Wspólna deklaracja ma charakter ramowy i symboliczny – potwierdza podstawowe zasady (nieużywanie broni jądrowej, stabilność energetyczną, ostrożność wobec ICC), ale nie rozwiązuje bieżących konfliktów. Konkretne skutki będą zależały od dalszych rozmów bilateralnych i trilateralnych.

Materiał oparty na doniesieniach Reuters, El País, Firstpost, The Independent, CBC, Fox News, Xinhua/Kremlin oraz innych relacjach z 18–19 listopada 2026 r.

Idź do oryginalnego materiału