Wołodymyr Zełenski bez Orderu Orła Białego. Karol Nawrocki podjął stanowczą decyzję
Prezydent Polski Karol Nawrocki poinformował w piątek o odebraniu prezydentowi Ukrainy Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Decyzja została podjęta po konsultacji z Kapitułą Orderu i jest związana ze zgodą Zełenskiego na nadanie jednej z jednostek Sił Zbrojnych Ukrainy nazwy „Bohaterów UPA”.
Nawrocki: To nie zmienia wsparcia dla Ukrainy
Prezydent podkreślił, iż decyzja nie jest wymierzona w naród ukraiński i nie oznacza zmiany polskiej polityki bezpieczeństwa. Zapewnił, iż Polska przez cały czas będzie wspierać Ukrainę w wojnie z Rosją.
Nawrocki ocenił decyzję władz Ukrainy jako „oburzającą i niezrozumiałą”, wskazując, iż pamięć o zbrodniach UPA pozostaje dla Polaków kwestią fundamentalną.
Spór o historię i relacje polsko-ukraińskie
Zdaniem prezydenta upamiętnianie UPA szkodzi relacjom między Warszawą a Kijowem. Zaapelował również o wprowadzenie zakazu używania czerwono-czarnych flag OUN i UPA w polskiej przestrzeni publicznej.
Nawrocki podkreślił, iż droga Ukrainy do Unii Europejskiej wymaga uczciwego rozliczenia trudnych kart historii.
Wątpliwości prawne wokół odebrania orderu
Konstytucja RP przewiduje, iż nadawanie orderów jest prerogatywą prezydenta i nie wymaga kontrasygnaty premiera. Nie jest jednak jednoznaczne, czy taki podpis jest konieczny w przypadku odebrania odznaczenia.
Zgodnie z ustawą o orderach i odznaczeniach prezydent może pozbawić orderu osobę, która dopuściła się czynu czyniącego ją niegodną odznaczenia.
Reakcje Ukrainy i polskich władz
Szef ukraińskiej dyplomacji Andrij Sybiha ocenił decyzję Nawrockiego jako „strategiczny błąd”, z którego skorzysta Rosja. Zapowiedział także zwrot przyznanego mu w 2022 roku Krzyża Komandorskiego z Gwiazdą Orderu Zasługi RP.
Premier Donald Tusk poinformował wcześniej, iż rozmawiał z Wołodymyrem Zełenskim, który zapewnił, iż nie miał zamiaru obrażać Polaków ani pogarszać relacji między oboma państwami.
Order Orła Białego dla Zełenskiego
Wołodymyr Zełenski otrzymał Order Orła Białego w kwietniu 2023 roku z rąk ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudy za wkład w rozwój relacji polsko-ukraińskich oraz działania na rzecz bezpieczeństwa i pokoju w Europie.
