GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver heeft de coalitiepartijen D66, VVD en CDA duidelijk gemaakt dat hun steun een prijs heeft. Bij een bijeenkomst in Utrecht eiste hij een «fundamentele koerswijziging» op cruciale beleidsterreinen zoals zorg, sociale zekerheid, klimaat en stikstof.
De timing is opvallend. Het eerste kabinet-Jetten heeft net een regeerakkoord gepresenteerd waarin D66-leider Rob Jetten fors terugkrabbelt op zijn verkiezingsbelofte van tien nieuwe steden. Het akkoord noemt dertig grootschalige nieuwbouwlocaties, waarvan de meeste al door eerdere kabinetten zijn aangewezen.
Klaver's boodschap aan de coalitie is helder: «Verwar onze uitgestoken hand niet met een blanco cheque.» Hij vindt dat het akkoord op meerdere fronten «wel ambitieuzer gemogen» had.
Stikstofaanpak en woningnood
Het regeerakkoord trekt 20 miljard euro uit voor de stikstofaanpak. Arno Visser, voorzitter van Bouwend Nederland, noemt dit bedrag cruciaal voor het verkrijgen van bouwvergunningen. Hij benadrukt dat de uitvoering nu centraal staat.
Voor het Markermeer wordt één nieuwe stad voorgesteld. De coalitie streeft naar 100.000 woningen per jaar, maar belangrijke spelers zijn sceptisch over deze doelstelling.
Zorgen bij woningcorporaties
Liesbeth Spies, voorzitter van corporatiekoepel Aedes, waarschuwt dat eerdere afspraken onder druk staan. Woningcorporaties krijgen slechts gedeeltelijke compensatie in plaats van de jarenlang gevraagde afschaffing van de vennootschapsbelasting. Spies vreest dat het tempo van de woningbouw hierdoor kan afnemen.
Het kabinet belooft ook twee lang uitgestelde problemen aan te pakken: de tekorten in het elektriciteitsnet en de stikstofproblematiek. Regionale bestuurders uitten eerder teleurstelling over geschrapte ov-plannen uit de afgelopen jaren.
Economen zien mogelijkheden in het beperken van de hypotheekrenteaftrek om prijsstijgingen tegen te gaan. Of de coalitie deze stap durft te zetten, blijft de vraag.
Let op: Dit artikel is gemaakt met Kunstmatige Intelligentie (AI).
