Krótkie umowy o dzieło dominują. ZUS podsumowuje 2025 rok

Od 2021 roku umowy o dzieło trzeba zgłaszać do ZUS-u. W 2025 roku zgłoszono blisko 1,3 mln takich umów, w tym prawie 24,5 tys. w województwie kujawsko-pomorskim. Dane z rejestru ZUS pokazują, iż są to najczęściej bardzo krótkie umowy, często zawierane choćby na jeden dzień, a większość zgłoszeń trafia do Zakładu elektronicznie.

W 2025 roku do ZUS-u wpłynęło 1,1 mln formularzy RUD obejmujących blisko 1,3 mln umów o dzieło. W województwie kujawsko-pomorskim wpłynęło 23,1 tys. zgłoszeń dotyczących niemal 24,5 tys. takich umów.Dane te przekazało łącznie 69,6 tys. podmiotów, przy czym zdecydowaną większość, czyli 67,9 tys. (97,59%), stanowili płatnicy składek. W regionie kujawsko-pomorskim było ich 2,9 tys.– informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim.

W skali całego kraju widoczny jest wyraźny spadek liczby składanych formularzy RUD oraz zawieranych umów o dzieło w porównaniu z 2024 rokiem. Liczba zgłoszeń zmniejszyła się o 2,49%, a liczba umów o dzieło spadła jeszcze bardziej, o 6,5%. To najniższy wynik od czasu uruchomienia rejestru w 2021 roku.Mimo tego liczba osób wykonujących umowy o dzieło pozostaje stabilna i wynosi około 318 tys. w Polsce, w tym 11,7 tys. w województwie kujawsko-pomorskim.

Najczęściej jednodniowe umowy o dzieło

Z danych ZUS wynika, iż umowy o dzieło są najczęściej bardzo krótkie. Aż 29 proc. z nich zawieranych jest na jeden dzień, a kolejne 7 proc. na dwa dni. Połowa wszystkich umów kończy się w ciągu około tygodnia, co potwierdza mediana długości na poziomie 5 dni. Średni czas trwania wynosi jednak 34 dni, co pokazuje, iż obok krótkich umów występują także dłuższe, bardziej rozbudowane projekty.

Najwięcej w branżach kreatywnych i technologicznych

Ponad połowa wykonawców umów o dzieło pracowała w trzech sektorach gospodarki:

• informacja i komunikacja – 20,5 proc. wykonawców,
• działalność profesjonalna, naukowa i techniczna – 17,5 proc.,
• działalność związana z kulturą, rozrywką i rekreacją – 14,6 proc.

W porównaniu z rokiem poprzednim w 2025 r. najbardziej wzrosła liczba osób wykonujących umowy o dzieło w sektorze usług administrowania i działalności wspierającej o 10,2 proc. Największy spadek odnotowano natomiast w sekcji przetwórstwo przemysłowe – o 8 proc.

Mazowsze zdecydowanym liderem

Najwięcej zgłoszeń pochodziło z województwa mazowieckiego, gdzie zarejestrowano blisko 580 tys. umów o dzieło. Najmniej odnotowano w województwie warmińsko-mazurskim, z wynikiem 9,7 tys. takich umów. Województwo kujawsko-pomorskie, z liczbą niemal 24,5 tys., zajęło 8. miejsce w kraju.

Wśród wykonawców nieznacznie przeważają mężczyźni

Wśród osób wykonujących umowy o dzieło nieznacznie dominują mężczyźni, którzy stanowią 51,3 proc. wszystkich zgłoszonych. Najliczniejszą grupą, obejmującą blisko jedną czwartą, są osoby w wieku 30–39 lat, a osoby między 20. a 59. rokiem życia stanowią łącznie ponad 80 proc. wszystkich wykonawców umów o dzieło.

Cudzoziemcy, głównie z Ukrainy i Białorusi

W 2025 roku cudzoziemcy stanowili około 6 proc. wykonawców umów o dzieło. Najwięcej było obywateli Ukrainy, którzy stanowili 43,6 proc. tej grupy, a następnie Białorusi z udziałem 30,5 proc. Wśród wykonawców znaleźli się także m.in. obywatele Rosji, Wielkiej Brytanii, Niemiec oraz Indii.

Małe firmy najczęściej korzystają z tej formy współpracy

Umowy o dzieło najczęściej zgłaszały małe firmy. Prawie 60 proc. z nich to podmioty zgłaszające do ubezpieczeń nie więcej niż dziewięciu ubezpieczonych. Z kolei duże firmy, zatrudniające ponad 250 osób, stanowiły jedynie 3,3 proc. wszystkich płatników zgłaszających takie umowy.

Raport „Rejestr umów o dzieło. Analiza danych z formularzy RUD przekazanych od 1 stycznia do 31 grudnia 2025 r.” jest dostępny na stronie zus.pl w sekcji analizy i raporty.

Krystyna Michałek – regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim