Nie każdy będzie miał dostęp do schronu. Państwo przygotowuje inne rozwiązanie. W razie zagrożenia mogą skierować ludzi właśnie tam

Nie każdy mieszkaniec Polski będzie miał w pobliżu klasyczny schron. Państwo przygotowuje jednak system, który w sytuacji poważnego zagrożenia ma pozwolić wykorzystać również inne obiekty. W grę wchodzą m.in. podziemne parkingi, tunele i przejścia. Nowe przepisy wprowadzają kategorię „punktów schronienia”, a władze pracują nad zasadami ich przygotowywania i udostępniania ludności. To szczególnie istotne w sytuacji, gdy konieczne byłoby szybkie znalezienie bezpiecznego miejsca.

Fot. Warszawa w Pigułce

Nie wszyscy zmieszczą się w klasycznych schronach

Ochrona ludności w Polsce jest w tej chwili przebudowywana. Jednym z kluczowych problemów pozostaje liczba miejsc, w których mieszkańcy mogliby znaleźć ochronę w przypadku poważnego zagrożenia.

Nie oznacza to jednak, iż jedynym rozwiązaniem mają być tradycyjne schrony.

Przepisy przewidują kilka kategorii obiektów ochronnych, różniących się poziomem zabezpieczenia i przeznaczeniem.

Są wśród nich schrony, ukrycia oraz miejsca doraźnego schronienia. Pojawiło się również pojęcie punktu schronienia.

I właśnie ta ostatnia kategoria może mieć ogromne znaczenie dla mieszkańców dużych miast.

Parking podziemny może dostać zupełnie inną funkcję

Punktem schronienia może być istniejący obiekt budowlany, który w sytuacji zagrożenia zostanie wykorzystany do czasowej ochrony ludzi.

W oficjalnych materiałach MSWiA jako przykłady wskazywane są m.in.:

tunele, przejścia podziemne oraz garaże i parkingi podziemne.

To oznacza, iż miejsce, w którym na co dzień pozostawiamy samochód albo którym przechodzimy pod ruchliwą ulicą, w szczególnej sytuacji może zostać wykorzystane zupełnie inaczej.

Nie oznacza to jednak, iż każdy parking podziemny automatycznie jest schronem. To bardzo ważne rozróżnienie.

Może chodzić o sytuację, w której liczą się minuty

Idea punktów schronienia wynika z konieczności zapewnienia ludziom miejsca ochrony również wtedy, gdy w pobliżu nie ma pełnowartościowego schronu lub ukrycia.

MSWiA wskazuje, iż rozwiązanie może mieć znaczenie np. w sytuacji nagłego zagrożenia atakiem z powietrza, w tym nalotem dronów.

W takiej sytuacji nie zawsze istnieje możliwość przemieszczenia dużej liczby mieszkańców na znaczną odległość.

Znaczenie może mieć więc najbliższy odpowiednio przygotowany obiekt.

Państwo chce wiedzieć, gdzie można ukryć mieszkańców

Równolegle trwa ewidencjonowanie miejsc, które mogą zostać wykorzystane do ochrony ludności.

To część znacznie większego systemu.

Państwo przygotowuje w tej chwili również plany ewakuacyjne, rozbudowuje system ochrony ludności i obrony cywilnej oraz przeznacza pieniądze na budowę i modernizację obiektów ochronnych.

W praktyce odpowiedź na pytanie „gdzie mam się udać w razie alarmu?” ma być możliwa do ustalenia jeszcze przed wystąpieniem realnego zagrożenia.

Właściciele i zarządcy też mogą mieć obowiązki

Szczególnie interesujący pozostało jeden element.

MSWiA informowało o pracach nad rozwiązaniami dotyczącymi udostępniania punktów schronienia przez właścicieli lub zarządców obiektów.

Ma to znaczenie szczególnie w przypadku infrastruktury, która na co dzień pełni zupełnie inną funkcję.

Jeżeli podziemny obiekt zostanie przewidziany do wykorzystania przez ludność podczas zagrożenia, państwo musi określić zasady jego przygotowania i dostępności.

Trzeba jednak zaznaczyć: nie oznacza to w tej chwili powszechnego nakazu otwierania każdego prywatnego garażu czy parkingu dla mieszkańców. Szczegółowe rozwiązania są elementem prac nad systemem.

Warszawa jest szczególnym przypadkiem

W dużej aglomeracji kwestia schronienia ludności jest wyjątkowo skomplikowana.

Miliony osób przemieszczają się każdego dnia pomiędzy domami, miejscami pracy, szkołami, centrami handlowymi i komunikacją publiczną.

Dlatego znaczenie mogą mieć nie tylko klasyczne schrony, ale również infrastruktura podziemna i miejsca doraźnego schronienia.

Warszawa analizuje możliwości wykorzystania swojej infrastruktury w ramach przygotowań związanych z ochroną ludności. Nie oznacza to jednak, iż każda stacja metra czy każdy parking jest automatycznie certyfikowanym schronem.

To część znacznie większych przygotowań

Zmiany nie pojawiają się w oderwaniu od innych działań.

W Polsce powstaje Krajowy Plan Ewakuacji, województwa przygotowują własne plany, samorządy analizują możliwości przemieszczania ludności, a państwo inwestuje w obiekty ochronne.

Plany mają określać m.in. liczbę osób przewidzianych do ewakuacji, dostępny transport, kierunki przemieszczania, miejsca przyjęcia ludności oraz sposób jej powiadamiania.

Punkty schronienia odpowiadają natomiast na inne pytanie:

co zrobić, gdy nie ma czasu w ewakuację i trzeba znaleźć ochronę możliwie szybko?

Alarm nie oznacza automatycznie ewakuacji

To rozróżnienie jest kluczowe.

W zależności od rodzaju zagrożenia zalecenia służb mogą być zupełnie inne. W jednym przypadku adekwatne będzie opuszczenie określonego terenu, w innym – pozostanie w budynku albo skierowanie się do wskazanego miejsca ochrony.

Dlatego w sytuacji rzeczywistego zagrożenia najważniejsze są oficjalne komunikaty RCB, władz i służb.

Nie należy samodzielnie zakładać, iż usłyszenie alarmu zawsze oznacza konieczność natychmiastowego wyjazdu z miasta.

Miejsce może wyglądać zupełnie zwyczajnie

I właśnie to jest najbardziej zaskakującym elementem nowych rozwiązań.

Miejsce przeznaczone do czasowej ochrony ludzi nie musi z zewnątrz przypominać wojskowego bunkra.

W określonych warunkach funkcję punktu schronienia może pełnić istniejąca infrastruktura podziemna.

Dlatego państwo chce stworzyć system, w którym mieszkańcy będą mogli dowiedzieć się, gdzie znajduje się najbliższe miejsce ochrony i jak należy zachować się po otrzymaniu komunikatu o zagrożeniu.