W lutym odbędzie się 8. Bieg Pamięci Sybiru w Białymstoku oraz 4. we Wrocławiu. realizowane są zapisy na wydarzenie, które upamiętnia pierwszą masową deportację polskich obywateli na Syberię przez władze sowieckie w nocy z 9 na 10 lutego 1940 roku. Uczestnicy mogą wziąć udział stacjonarnie lub wirtualnie.
Bieg w Białymstoku odbędzie się na dystansach 5 km i 10 km, we Wrocławiu na 5 km. Wirtualny bieg zaplanowano w dniach 7-28 lutego 2026 roku. Wydarzenie odbywa się tradycyjnie po zmroku, w terenach leśnych, co ma symbolizować okoliczności deportacji.
Medal z historią
Tegoroczny medal biegu przedstawia starą prostownicę do włosów z kolekcji Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku. Prof. dr hab. Wojciech Śleszyński, dyrektor muzeum, powiedział PAP: «ma to pokazać, iż w trudzie i pośpiechu, gdy deportowani mieli mało czasu w zabranie ze sobą potrzebnych rzeczy, zabierali choćby takie przedmioty, których mimo trudów zesłania, nie wymienili np. na jedzenie.»
W poprzedniej edycji medal zdobiono wizerunkiem maszyny do szycia rodziny Sitarskich, zabieranej przez nich na zesłanie. Na rewersie medalu widnieje nazwa Pawłodar – miejsca, do którego trafiali deportowani.
Skala deportacji
Pierwsza deportacja w lutym 1940 roku objęła około 110 tysięcy polskich obywateli różnych narodowości, głównie leśników i osadników. W sumie w czterech akcjach deportacyjnych w latach 1940-1941 wywieziono około 330 tysięcy osób.
Prof. Albin Głowacki, badacz tematu deportacji, wyjaśnił w książce "W tajdze i w stepie": «Chodziło o pozbycie się ludzi (z ich rodzinami), którzy wydawali się niebezpieczni dla reżimu stalinowskiego, którzy potencjalnie mogli tworzyć bazę dla ruchu oporu i realną przeszkodę w instalowaniu systemu bolszewickiego na zaanektowanych obszarach II Rzeczypospolitej». Deportowanych wywożono do odległych, słabo zaludnionych terenów Syberii i Kazachstanu.
Rosnące zainteresowanie
W 2025 roku w biegach stacjonarnych w Białymstoku i Wrocławiu wzięło udział ponad 1400 osób. W wirtualnym biegu uczestniczyło ponad 400 osób, które łącznie pokonały dystans prawie 12 700 kilometrów. Uczestnicy mogą dedykować swój bieg konkretnym Sybirakom, a na numerach startowych umieszczać nazwiska deportowanych z przygotowanej przez muzeum listy.
Uwaga: Ten artykuł został stworzony przy użyciu Sztucznej Inteligencji (AI).









