Obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Mroczy

1 marca 2026 r. miały miejsce uroczystości w związku z obchodami Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Tradycyjnie odbyły się one pod Tablica memoratywną Żołnierza niezłomnego urodzonego w Mroczy – Wacława Polewczyńskiego ps. „Połomski”. Od ubiegłego roku w ramach tych uroczystości obchodzimy także Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej.

„Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych jest wyrazem hołdu dla żołnierzy drugiej konspiracji za świadectwo męstwa, niezłomnej postawy patriotycznej i przywiązania do tradycji niepodległościowych, za krew przelaną w obronie ojczyzny” – napisał w lutym 2010 r. prezydent Lech Kaczyński, który podjął inicjatywę ustawodawczą w zakresie uchwalenia tego święta. Ta idea, podtrzymana przez kolejnego prezydenta Bronisława Komorowskiego, została zrealizowana ustawą z 3 lutego 2011 r. O wprowadzenie tego święta ubiegał się również Prezes IPN Janusz Kurtyka.

Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” przypada 1 marca. Tego dnia w 1951 r. w więzieniu na warszawskim Mokotowie, po pokazowym procesie, zostali rozstrzelani przywódcy IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” – prezes WiN ppłk Łukasz Ciepliński („Pług”, „Ludwik”) i jego najbliżsi współpracownicy: Adam Lazarowicz, Mieczysław Kawalec, Józef Rzepka, Franciszek Błażej, Józef Batory i Karol Chmiel. Ich ciała komuniści zakopali w nieznanym miejscu.

Zebrani na uroczystościach uczcili także pamięć Żołnierzy Armii Krajowej. W ubiegłym roku – 14 lutego, po raz pierwszy obchodziliśmy nowe święto państwowe – Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej. Wybór daty obchodów nie był przypadkowy. 14 lutego 1942 roku gen. Władysław Sikorski powołał do życia Armię Krajową – największą armię podziemną Europy. Armia Krajowa była nie tylko organizacją wojskową, ale stanowiła integralną część Polskiego Państwa Podziemnego. Była to unikalna struktura, która oprócz sił zbrojnych obejmowała także podziemną administrację, sądownictwo i szkolnictwo. W jej strukturach działał również Okręg Pomorski AK z centrum dowodzenia w Toruniu oraz inspektoratami m.in. w Bydgoszczy, Grudziądzu, Włocławku czy Brodnicy.

Niedzielna uroczystość 1 marca br. rozpoczęła się odśpiewaniem Hymnu Państwowego. Następnie prowadzący Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury i Rekreacji w Mroczy Łukasz Piotrowski powitał wszystkich przybyłych uczestników. Przedstawił także zarys historyczny wydarzeń wraz z przypomnieniem sylwetki „naszego” bohatera Wacława Polewczyńskiego ps. „Połomski”. Następnie odtworzono utwór „Żołnierze wyklęci” w wykonaniu mroteckiego wokalisty Jakuba Wiatr wraz z zespołem „Śpiewaki”.

Wartę honorową pełnili uczniowie Technikum Mundurowego w Mroczy Bydgoskiego Zakładu Doskonalenia Zawodowego – Amelia Obara i Laura Muzolf.

W uroczystościach udział brały następujące delegacje:

– Samorządu Gminy Mrocza: Burmistrz Miasta i Gminy Mrocza – Jarosław Okonek, Zastępca Burmistrza/Sekretarz MiG Mrocza – Renata Jesionowska – Zawieja, Skarbnik MiG Mrocza – Edyta Deja

– Radnych Rady Miejskiej w Mroczy: Wiceprzewodnicząca RM – Lidia Skiba, Radna Renata Bolka, Radny Włodzimierz Kobyłecki, Radny Sebastian Sobieszczyk

– Towarzystwo Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 im. ppor Franciszka Borzycha koło w Mroczy: Zdzisława Jędrzejczak, Ewa Zięba, Krzysztof Polewczyński

– Delegacja dyrektorów jednostek oświatowych Gminy Mrocza: Dyrektor Gminnego Zespołu Obsługi Oświaty w Mroczy – Alicja Babiarz, Dyrektor Szkoły Podstawowej im. Wojska Polskiego w Mroczy – Agnieszka Klebs, Dyrektor Szkoły Podstawowej im. Adama Mickiewicza w Witosławiu – Violetta Erdmann, Dyrektor Przedszkola Miejskiego w Mroczy – Anna Przybylska, Dyrektor Technikum Mundurowego w Mroczy – Maria Jolanta Miler,

– Warsztatu Terapii Zajęciowej w Mroczy: Monika Wołowicz – Kierownik WTZ, Jolanta Biniakowska, Monika Kopicka

– I Drużyna Harcerska NS działająca przy WTZ w Mroczy: Oliwia Adamczyk- Danielewska, Dominika Musiał, Monika Kopicka, Jagoda Wołowicz

Poczty sztandarowe wystawili:

Technikum Mundurowe in. Powstania Wielkopolskiego w Mroczy

Szkoła Podstawowa im. Adama Mickiewicza w Witosławiu

Na zakończenie uroczystości głos zabrał Burmistrz Miasta i Gminy Mrocza Jarosław Okonek dziękując obecnym za przybycie i podtrzymywanie Pamięci o Żołnierzach Wyklętych oraz Żołnierzach Armii Krajowej.

Źródło: UMiG w Mroczy / MGOKiR w Mroczy