Od solidarności do niechęci. W niedzielę rozmowa o tym, co dzieje się między Polakami i Ukraińcami

„Ukraińcy żyją na koszt Polaków”, „zabrali nam pracę”, „dostają wszystko za darmo” – podobne zdania coraz łatwiej znaleźć w internecie, a coraz częściej usłyszeć także poza nim. Tyle iż kiedy zamiast emocji pojawiają się liczby, obraz wygląda zupełnie inaczej. W niedzielę, 30 sierpnia o godz. 20.00, warto więc usiąść przed ekranem. O tym, co stało się z polsko-ukraińską solidarnością, rozmawiać będą Margaret P. Bonikowska i Oleksandra Mycielska.

Jeszcze wiosną 2022 roku wydawało się, iż Polacy i Ukraińcy zdali jeden z najtrudniejszych egzaminów z sąsiedztwa. Miliony ludzi uciekających przed rosyjskimi bombami znalazły w Polsce mieszkania, pracę, szkoły dla dzieci i – przede wszystkim – zwyczajną ludzką pomoc.

Minęły cztery lata i coś zaczęło się zmieniać. W miejsce słowa „uchodźca” coraz częściej pojawia się „roszczeniowy Ukrainiec”, a w mediach społecznościowych znakomicie sprzedają się opowieści o rzekomym utrzymywaniu obywateli Ukrainy przez polskiego podatnika.

Tylko iż liczby nie bardzo chcą współpracować z tą opowieścią.

Według danych przywoływanych przez organizatorów niedzielnej rozmowy około 769 tys. obywateli Ukrainy oficjalnie pracuje w Polsce, a ponad 900 tys. jest zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych. Na każdą złotówkę wypłaconą uchodźcom w ramach 800+ przypadać ma około 5,40 zł wpłaconych przez nich w podatkach i składkach. Z kolei z analiz Deloitte wynika, iż obecność uchodźców z Ukrainy zwiększyła polski PKB o 2,7 proc.

Skoro więc rachunek ekonomiczny wygląda inaczej niż popularna internetowa opowieść, pozostaje znacznie ciekawsze pytanie: dlaczego ta opowieść jest tak skuteczna?

O tym właśnie ma być niedzielna rozmowa z Oleksandrą Mycielską – Ukrainką, uchodźczynią mieszkającą i pracującą w Polsce. Mycielska mówi o sobie, iż nosi w sobie tożsamość obu państw i rozumie emocje po obu stronach. W zapowiedzi spotkania stawia też niewygodne pytanie: czy gwałtownie rosnący w internecie hejt wobec Ukraińców zaczyna już przenikać do codziennego życia?

Rozmowę poprowadzi Margaret P. Bonikowska w ramach cyklu „Prosto z mostu”. Punktem wyjścia będzie tekst „Polacy i Ukraińcy: co stało się z solidarnością?”, w którym autorzy rozprawiają się z siedmioma najczęściej powtarzanymi mitami dotyczącymi Ukraińców w Polsce.

To może być rozmowa potrzebna właśnie teraz. Nie po to, żeby przekonywać przekonanych ani udawać, iż między Polakami i Ukraińcami nie ma problemów. Są. Warto jednak odróżnić rzeczywiste problemy od politycznie użytecznych mitów, internetowego hejtu i zwyczajnej dezinformacji.

Bo od pytania „ile nas kosztują Ukraińcy?” znacznie ciekawsze może okazać się inne: kto i co zyskuje na tym, iż Polacy i Ukraińcy coraz bardziej patrzą na siebie z nieufnością?