Ekshumacje trwały od 13 lipca do 7 sierpnia 2026 roku. Prace były realizowane przez pracowników Instytutu Pamięci Narodowej, przedsiębiorstwo „Wołyńskie Starożytności” oraz biegłego z zakresu medycyny sądowej z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, przy udziale Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Wspólne działania pozwoliły na podjęcie szczątków 55 osób, które od 83 lat spoczywały w bezimiennych, zbiorowych mogiłach bez trumien.
Wstrząsające wyniki prac badawczych: 26 dzieci pośród ofiar
Antropolodzy i medycy sądowi odnaleźli szczątki w trzech głównych lokalizacjach:
- Wola Ostrowiecka (dawne gospodarstwo Aleksandra Strażyca): masowy grób zawierający szczątki 48 osób, w tym aż 24 dzieci.
- Ostrówki (rejon dawnej szkoły): zbiorowa mogiła ze szczątkami 6 osób.
- Pojedyncza mogiła leśna: szczątki jednej kobiety.
Analiza medyczno-sądowa ujawniła liczne obrażenia kości, w tym rany postrzałowe oraz ślady po uderzeniach w tylną część czaszki, co w pełni potwierdza relacje świadków o metodach egzekucji stosowanych przez UPA.
Czytaj również:
Podczas prac zabezpieczono materiał biologiczny do badań DNA, który umożliwi identyfikację genetyczną, a także wydobyto ponad 300 osobistych przedmiotów należących do pomordowanych w tym medaliki, krzyżyki i różańce. Badania na tzw. „Trupim Polu” nie wykazały obecności kolejnych dołów śmiercionośnych. Z wykazów historyków wynika, że w tym rejonie wciąż pozostaje do odnalezienia około 300 niepochowanych osób.
Zagłada Ostrówek i Woli Ostrowieckiej – tragiczne karty historii
Do rzezi obu wsi doszło 30 sierpnia 1943 roku. Kureń UPA pod dowództwem Iwana Kłymczaka „Łysego” oraz sotnia Iwana Zareczniuka „Worona”, przy wsparciu cywilnej ludności ukraińskiej z okolicznych miejscowości, otoczyły polskie wsie.
Mieszkańców spędzono w rejon budynków szkolnych pod pretekstem zebrania. Mężczyźni byli mordowani grupami uderzeniami siekier, drewnianych maczug oraz strzałami w tył głowy. Kobiety i dzieci zamykano w budynkach, które następnie podpalano i obrzucano granatami. W ciągu zaledwie kilku godzin zamordowano około 1050 Polaków. Wsi nigdy nie odbudowano, dziś w ich miejscu znajdują się pola i lasy.
Program uroczystości pogrzebowych (30 sierpnia 2026 r.)
Uroczystości na terenie Wołynia zgromadzą przedstawicieli Instytutu Pamięci Narodowej na czele z zastępcą prezesa dr. hab. Karolem Polejowskim, reprezentantów władz państwowych, rodziny wołyńskie oraz lokalną społeczność.
- Godz. 12:00 (czasu ukraińskiego): Msza Święta w intencji Ofiar Ludobójstwa na Wołyniu.
- Godz. 13:00: Pochówek odnalezionych szczątków w mogile zbiorowej na Cmentarzu Ofiar UPA w Ostrówkach, gdzie spoczywają już osoby ekshumowane w latach 1992, 2011 i 2015.
