Prezydenta RP potwierdziła, iż prezydent Karol Nawrocki podjął decyzję o pozbawieniu prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego Orderu Orła Białego, najwyższego polskiego odznaczenia państwowego.
Decyzja jest konsekwencją kontrowersyjnej uchwały ukraińskich władz, która nadała jednej z elitarnych jednostek Sił Zbrojnych Ukrainy imię „Bohaterów UPA”. Prezydent Nawrocki uznał to za niedopuszczalne gloryfikowanie formacji odpowiedzialnej za masowe mordy na polskiej ludności cywilnej na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej w latach 1943–1945.
„W europejskiej rodzinie narodów nie można czcić bandytów, którzy mordowali kobiety i dzieci, którzy mordowali Polaków. To granica, której nie wolno przekraczać”- oświadczył prezydent Nawrocki, uzasadniając swoją decyzję.
Order Orła Białego został nadany Wołodymyrowi Zełenskiemu w kwietniu 2023 roku przez ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudę. Decyzja o jego odebraniu zapadła po posiedzeniu Kapituły Orderu Orła Białego. Zgodnie z polskim prawem odznaczenie może zostać cofnięte, gdy odznaczona osoba dopuściła się czynu, przez który stała się niegodna tego wyróżnienia.
Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz podkreślił, iż Polska przez cały czas solidarnie wspiera Ukrainę w walce z rosyjską agresją, jednak pamięć o ofiarach rzezi wołyńskiej i szacunek dla historycznej prawdy pozostają dla Rzeczypospolitej sprawą fundamentalną.
Decyzja wywołała burzliwe reakcje zarówno w Polsce, jak i za granicą. Część komentatorów uważa ją za konieczny akt obrony polskiej godności narodowej, inni ostrzegają przed pogorszeniem relacji dwustronnych. Sam Zełenski dotychczas nie odniósł się publicznie do odebrania orderu.
Sprawa pozostaje otwarta w kontekście dalszych stosunków polsko-ukraińskich.
