Reakcja na rok UPA i Szuchewycza. Województwo lubelskie zrywa umowę z obwodem lwowskim

Zdjęcie: Przemówienie marszałka Jarosława Stawiarskiego w trakcie sejmiku województwa lubelskiego

Podczas poniedziałkowej sesji, 26 października, Sejmik Województwa Lubelskiego podjął bezprecedensową decyzję. Radni jednogłośnie przegłosowali uchwałę o natychmiastowym rozwiązaniu i zerwaniu umowy o współpracy partnerskiej z Obwodem Lwowskim w Ukrainie.

Za uchwałą opowiedziało się 30 radnych ze wszystkich klubów politycznych – nikt nie zagłosował przeciw, nikt się nie wstrzymał.

To bezpośrednia i stanowcza odpowiedź władz regionu na decyzję Lwowskiej Rady Obwodowej, która 20 października ustanowiła rok 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii, jej naczelnego dowódcy Romana Szuchewycza oraz Ołeha Olżycza.

Województwo lubelskie postawiło stronie ukraińskiej ultimatum do poniedziałku na wycofanie się z tych uchwał, jednak wobec braku reakcji lwowskich samorządowców, lubelski sejmik zakończył obowiązującą od 2004 roku, ponad 22-letnią współpracę.

Województwo Lubelskie rozważa zerwanie współpracy ze Lwowem. Reakcja na uchwały o UPA i Szuchewyczu

Wstrząsające wystąpienie marszałka Stawiarskiego

Głosowanie poprzedziło dramatyczne i pełne emocji wystąpienie marszałka województwa lubelskiego Jarosława Stawiarskiego.

– Ta uchwała ma pokazać, iż nasz stosunek do wydarzeń we Lwowie jest jednoznaczny. Nie ma naszej zgody na honorowanie zbrodniarzy, którzy mordowali z zimną krwią Polaków, Żydów, Romów i Ormian na Kresach Wschodnich – mówił z mównicy marszałek Stawiarski.

Marszałek przypomniał postawę prezydenta Niemiec Romana Herzoga z 1994 roku oraz prezydenta Rosji Borysa Jelcyna z 1993 roku, którzy potrafili publicznie przeprosić Polaków za zbrodnie swoich narodów.

– Brakuje w relacjach polsko-ukraińskich jednej rzeczy: prawdy historycznej. Nasi sąsiedzi z Ukrainy nigdy nie powiedzieli tego prostego słowa: przepraszam. Nie będzie naszej zgody, żeby budować tożsamość narodową Ukrainy na mordercach – zaznaczał marszałek.

Cytaty z opracowań o torturach UPA

Aby uzmysłowić radnym i opinii publicznej powód tak radykalnego kroku, marszałek Stawiarski zacytował z mównicy fragmenty opracowania dr. Aleksandra Kormana, dokumentującego 362 metody tortur stosowanych przez formacje OUN-UPA wobec polskiej ludności cywilnej.

W sali sejmiku padły opisy m.in. wbijania gwoździ do czaszek, obcinania nosów i warg, rozcinania brzuchów ciężarnym kobietom, rozbijania główek niemowląt o ściany czy przybijania dzieci do drzew.

– Te demony przeszłości zawsze mogą wrócić. jeżeli nasi sąsiedzi z Ukrainy nie rozliczą się z tego, nie powiedzą, iż przepraszają za to niewyobrażalne okrucieństwo, to nie ma mowy o prawdziwym pojednaniu. Pamiętajmy, to nie byli żołnierze, to były dzieci, kobiety i starcy – podsumował Jarosław Stawiarski.

Podjęta 26 października uchwała definitywnie zamyka formalne relacje samorządowe pomiędzy Województwem Lubelskim a Obwodem Lwowskim.