Archiwum Akt Nowych otrzymało 250 fotografii z II wojny światowej wykonanych przez niemieckich żołnierzy. Zdjęcia przedstawiają m.in. oblężoną Warszawę i paradę zwycięstwa wojsk niemieckich w zdobytej stolicy.
Nowe zdjęcia w Archiwum Akt Nowych
W prezentacji tych zbiorów wziął udział nasz reporter Kacper Zych.
Dwa albumy z fotografiami zostały zakupione przez Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego w celach badawczych.
– Jeden z naszych badaczy stwierdził, iż może mu to być potrzebne do pracy, zdjęcia zostały kupione i pozostały w zbiorach – mówił Bartosz Gondek, dyrektor ISW. - Było to jeszcze przed moim przyjściem do Instytutu w 2025 roku, a teraz przyszedł czas, by przekazać albumy w odpowiednie miejsce.
Gondek zaznacza, iż ISW jest podmiotem badawczym i upowszechniającym wiedzę, nie jest natomiast powołany do gromadzenia materiałów.
– To wprowadza porządek w naszym państwie, iż tego typu zdjęcia znajdują swoje miejsce w centralnym zasobie i przez Archiwum Akt Nowych mogą być przechowywane i udostępniane – mówi Mariusz Olczak, dyrektor Archiwum Akt Nowych.
Co jest na zdjęciach w AAN?
Dwa przekazane albumy zawierają blisko 250 zdjęć z lat 1939-1940 i pokazują początkowy etap II wojny światowej w Polsce i Francji.
Zdjęcia w pierwszym albumie zostały wykonane przez żołnierza niemieckiej 3 Dywizji Górskiej, która brała udział w ataku na Polskę z terytorium Słowacji. Na zdjęciach zostały uchwycone m.in. Spisz, Podhale, Limanowa, okolice Krosna oraz Drohobycz wraz z płonącymi szybami naftowymi, które wówczas były własnością polskich firm. Następnie dywizja została przerzucona na granicę niemiecko-belgijską.
Drugi, obszerniejszy album był własnością żołnierza niezidentyfikowanej dywizji piechoty 2 Armii/Grupy Armii Północ, która najprawdopodobniej brała udział w oblężeniu Warszawy, zajmując południowo-zachodnią część miasta. Na zdjęciach widać m.in. Tomaszów Mazowiecki, Grójec i stolicę Polski. Pozostałe fotografie w albumie przedstawiają walki francusko-niemieckie w 1940 roku i defiladę przed Łukiem Triumfalnym w Paryżu.
– W moim przekonaniu szczególnie cenne są fotografie z oblężenia Warszawy oraz te przedstawiające defiladę w Alejach Ujazdowskich z udziałem Adolfa Hitlera i wyższego dowództwa niemieckiego – mówi prof. Damian Markowski z ISW. – Na fotografiach nie znajdziemy obrazów działań zbrojnych. Można przypuszczać, iż autorzy zdjęć albo nie mieli czasu w dokumentację podczas walki, albo należeli do oddziałów tyłowych. Zdjęcia przedstawiają zabudowę miast, cywilów, zniszczenia wojenne, sytuacje własnych oddziałów. Dużo jest też zdjęć ludności żydowskiej – wskazuje.
Fotografie zostały zdigitalizowane. Zostaną udostępnienie w najbliższym tygodniu na stronie internetowej AAN, a w ciągu kilku miesięcy wraz ze szczegółowymi opisami na stronie Szukajwarchiwach.pl.
