Ukraiński Instytut Pamięci Narodowej rozpoczął prace w miejscowości Łasków w powiecie hrubieszowskim. Jak zaznacza instytucja, celem prac poszukiwawczych jest odnalezienie masowych grobów osób, które zginęły w wyniku ataku oddziałów Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich w marcu 1944 roku.
– Jest to krok w kierunku pojednania naszych narodów – zaznacza ambasador Ukrainy w Polsce, Wasyl Bodnar. – To dzieje się po obu stronach granicy i pokazuje otwartość stron do upamiętnienia ofiar konfliktu, który mieliśmy w przeszłości. Są różne głosy z różnych stron areny politycznej, ale to jest dobra droga, którą mieliśmy iść już od dawna. To, co teraz się odbywa, jest dużym postępem.
– Zgodę na przeprowadzenia tych prac wydał wojewódzki konserwator zabytków – mówi rzecznik IPN, dr Rafał Kościański. – Pracownicy Instytutu Pamięci Narodowej biorą udział w tych pracach w charakterze obserwatorów. Monitorują m.in. stosowanie procedur archeologicznych, prawidłowość przebiegu tych prac oraz powstawania dokumentacji.
– Od wtorku pracujemy na cmentarzu prawosławnym w Łaskowie. Do dziś żadnych masowych grobów nie odnaleźliśmy – mówi dyrektor Ukraińskiego Centrum Memorialno-Poszukiwawczego „Dolia” „Dola”, Światosław Szeremeta. – Widzimy, iż na tym terenie znajdują się stare groby, w których pochowano mieszkańców wsi Łasków w XIX i XX wieku. Są również wolne przestrzenie. Z relacji świadków i materiałów, które analizowaliśmy, wynika, iż właśnie na tych niezagospodarowanych częściach cmentarza mogą znajdować się masowe pochówki.
– kooperacja polskich i ukraińskich archeologów jest bez zarzutów – dodaje kierownik zamojskiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Lublinie, Wiesław Koman. – Według strony ukraińskiej może być tutaj pochowanych od kilkudziesięciu do choćby 350 osób, które zginęły w akcjach partyzantów na terenie miejscowości Łasków, Sahryń i Smoligów.
Prace poszukiwawcze są prowadzone na cmentarzu prawosławnym w Łaskowie. Szacuje się, iż w wydarzeniach z 1944 roku mogło zginąć od 320 do 350 osób. Z ramienia Ukraińskiego Instytut Pamięci Narodowej prace prowadzi Centrum Memorialno-Poszukiwawcze „Dola”. Na miejscu są obecni pracownicy Instytutu Pamięci Narodowej, a także zamojskiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Lublinie.
InYa / opr. WM
Fot. Inna Yasnitska / Zoriana Vavrynchuk
