Dla wielu beneficjentów programu Rodzina 800 plus luty 2026 roku okaże się miesiącem zimnego prysznica. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, uzbrojony w nowe przepisy i zaawansowane algorytmy, rozpoczął masową weryfikację uprawnień do pobierania świadczenia. Skończył się czas przyznawania pieniędzy „z automatu”. Nowe regulacje uderzają precyzyjnie w grupę, która nie spełnia rygorystycznych wymagań dotyczących pracy zarobkowej i obowiązku szkolnego. Sprawdź, czy Twój przelew nie został właśnie wstrzymany.
Fot. Warszawa w Pigułce
Algorytm ZUS mówi: „Sprawdzam”. Kto straci pieniądze?
Od 1 lutego 2026 roku zmieniły się zasady gry dla dużej części świadczeniobiorców. Dotychczasowy system, który w wielu przypadkach opierał się na deklaracjach, został zastąpiony mechanizmem ścisłej kontroli „tu i teraz”. Zmiany te dotyczą przede wszystkim obywateli Ukrainy przebywających w Polsce na mocy specustawy, ale są sygnałem uszczelniania systemu socjalnego w ogóle.
Do 31 stycznia 2026 roku wypłaty realizowane były na starych, łagodniejszych zasadach. Od lutego ZUS wymaga złożenia nowych wniosków i – co najważniejsze – spełnienia łącznie trzech twardych warunków. jeżeli system wykryje, iż którykolwiek z nich nie jest realizowany, wypłata świadczenia zostanie natychmiast zablokowana do wyjaśnienia.
Warunek 1: Praca albo brak przelewu
Największą rewolucją jest powiązanie prawa do świadczenia z aktywnością zawodową rodzica. Ustawodawca wyszedł z założenia, iż pomoc socjalna ma wspierać osoby, które dokładają się do polskiego systemu podatkowego, a nie być wyłącznym źródłem utrzymania.
Aby zachować prawo do 800 plus w 2026 roku, rodzic (obywatel Ukrainy) musi wykazać, że:
- Jest zatrudniony na umowę o pracę lub umowę cywilnoprawną.
- Prowadzi zarejestrowaną działalność gospodarczą.
- Lub posiada status osoby bezrobotnej aktywnie poszukującej pracy (zarejestrowanej w Powiatowym Urzędzie Pracy).
Co istotne, wprowadzono próg dochodowy. Wymagany poziom dochodów to co najmniej 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2026 roku oznacza to konieczność wykazania przychodu na poziomie ok. 2333 zł brutto. jeżeli pracujesz na „ćwierć etatu” i zarabiasz grosze, system może uznać, iż nie spełniasz kryterium aktywności zawodowej uprawniającej do pełnego pakietu socjalnego.
Warunek 2: Dziecko musi być w polskiej szkole
Drugi filar nowych przepisów dotyczy edukacji. Do tej pory wielu rodziców deklarowało, iż ich dzieci uczą się zdalnie w ukraińskim systemie oświaty, co w praktyce było niemożliwe do zweryfikowania. Od lutego 2026 roku to się kończy.
Warunkiem wypłaty 800 zł na dziecko jest jego fizyczne uczęszczanie do polskiej szkoły lub przedszkola (z wyłączeniem dzieci w wieku „żłobkowym”, które nie podlegają jeszcze obowiązkowi szkolnemu). ZUS otrzymuje dane bezpośrednio z Systemu Informacji Oświatowej (SIO). jeżeli PESEL dziecka nie „zaświeci się” w bazie uczniów polskiej placówki, przelew zostanie wstrzymany.
Wielki Brat patrzy. Jak wygląda kontrola?
Wielu beneficjentów zastanawia się, czy muszą co miesiąc biegać do urzędu z zaświadczeniami. ZUS uspokaja: nie ma takiej potrzeby, ponieważ kontrola dzieje się w tle, automatycznie.
System informatyczny ZUS został zintegrowany z bazami danych innych instytucji:
Rejestr płatników składek: ZUS widzi, czy pracodawca odprowadził za Ciebie składkę w danym miesiącu. Brak składki = brak pracy = wstrzymanie 800 plus.
Straż Graniczna: System weryfikuje, czy beneficjent nie wyjechał z Polski na dłużej niż 30 dni. Wyjazd skutkuje utratą statusu „ukr” i automatycznym wygaszeniem prawa do świadczeń.
Urzędy Pracy i Szkoły: Przepływ informacji jest błyskawiczny.
Jeśli w danym miesiącu algorytm wykryje „lukę” (np. utratę pracy), wypłata za ten miesiąc nie wpłynie na konto. Dopiero podjęcie nowej pracy i zarejestrowanie zgłoszenia do ubezpieczeń odblokuje środki.
Wyjątki od reguły. Kto może spać spokojnie?
Ustawodawca przewidział pewne wyłączenia z tego rygorystycznego mechanizmu. Obowiązek wykazywania aktywności zawodowej i minimalnego dochodu nie dotyczy:
Rodziców wychowujących dzieci z orzeczeniem o niepełnosprawności.
Osób, które ubiegają się o świadczenie na dziecko posiadające polskie obywatelstwo (nawet jeżeli rodzic jest cudzoziemcem).
Warto zaznaczyć, iż opisane wyżej zasady dotyczą w tej chwili obywateli Ukrainy objętych specustawą. Jednakże, zgodnie z zapowiedziami resortu rodziny, od czerwca 2026 roku podobny mechanizm weryfikacji obejmie pozostałych cudzoziemców pobierających świadczenia w Polsce.
Co to oznacza dla Ciebie?
Jeśli jesteś obywatelem Ukrainy i pobierasz 800 plus, sprawdź natychmiast swój status na PUE ZUS. Upewnij się, iż Twój pracodawca zgłosił Cię do ubezpieczeń i iż Twoje wynagrodzenie nie jest niższe niż wymagane minimum (ok. 2333 zł brutto). jeżeli Twoje dziecko chodzi do szkoły, upewnij się w sekretariacie, iż jego dane w SIO są poprawne.
Jeśli jesteś obywatelem Polski – te zmiany Cię bezpośrednio nie dotyczą (nie musisz pracować, by mieć 800 plus), ale pokazują, iż system uszczelniania świadczeń działa coraz sprawniej, co może przełożyć się na większą kontrolę także innych grup w przyszłości.
Podstawa prawna
1. Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 167 ze zm.):
– Art. 26: Reguluje zasady przyznawania świadczenia wychowawczego, uzależniając je od legalnego pobytu i wprowadzając nowe wymogi (obowiązek szkolny, aktywność zawodowa) od okresu świadczeniowego rozpoczynającego się w 2026 r.
