W Częstochowie zaplanowano pokaz dokumentu „Zmarłych pogrzebać”, zorganizowany w związku z Narodowym Dniem Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II RP. Projekcji ma towarzyszyć komentarz przedstawiciela IPN.
Narodowy Dzień Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej Polskiej przypada 11 lipca. W ustawie z czerwca 2025 r. wskazano, iż „męczeńska śmierć z powodu przynależności do narodu polskiego zasługuje na pamięć w formie dnia wyróżnianego corocznie przez państwo polskie, w którym ofiarom będzie oddawany hołd”.
W dokumencie przypomniano, iż w latach 1939–1946 nacjonaliści ukraińscy z Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN), Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA) oraz innych formacji nacjonalistycznych działających na Kresach Wschodnich II RP (m.in. w województwach wołyńskim, tarnopolskim, stanisławowskim, lwowskim i poleskim), a także na obszarze obecnych województw lubelskiego i podkarpackiego, dokonali na ludności polskiej zbrodni ludobójstwa. Ustawa podaje, iż zamordowano ponad sto tysięcy Polaków, głównie mieszkańców wsi, niszczono ich mienie, a setki tysięcy osób zostały zmuszone do uchodźstwa. Apogeum zbrodni przypada na lipiec 1943 r., a symboliczną datą jest 11 lipca 1943 r., gdy – jak zapisano – Polacy byli mordowani w około stu miejscowościach.
W materiale przywołano również, iż w świetle prawodawstwa międzynarodowego mordy popełnione przez Ukraińców – głównie na Polakach – kwalifikowane są jako ludobójstwo. Według najnowszych szacunków polskich badaczy w latach 1939–1947 z rąk ukraińskich nacjonalistów zginęło choćby ponad 120 tys. obywateli Kresów Wschodnich II RP: około 60 tys. na Wołyniu i co najmniej 60 tys. w Małopolsce Wschodniej (woj. lwowskie, stanisławowskie i tarnopolskie), na Polesiu i na Lubelszczyźnie.
W związku z rocznicą w czwartek 9 lipca o godz. 18.00 w częstochowskim Przystanku Historia – Centrum Edukacyjnym IPN im. gen. Janusza Gąsiorowskiego przy Alei Najświętszej Maryi Panny 52 – ma zostać wyświetlony film dokumentalny „Zmarłych pogrzebać”, poświęcony pamięci polskich ofiar Zbrodni Wołyńskiej. Zaplanowano pokaz otwarty z komentarzem Adama Kurusa z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Katowicach.
W materiale wskazano także na wydarzenie wojewódzkie związane z 83. rocznicą ludobójstwa na Wołyniu. Uroczystość ma odbyć się w piątek 10 lipca o godz. 11.00 w Katowicach, na cmentarzu przy ul. Sienkiewicza, pod tablicą pamiątkową poświęconą pamięci Polaków zamordowanych na Kresach Wschodnich w latach 1939–1947.
Podano również, iż przygotowano bezpłatnie dostępną online bazę materiałów edukacyjnych, naukowych i multimedialnych poświęconych Zbrodni Wołyńskiej oraz informacje o rocznicowych działaniach.
red
źródło/fot: UM w Częstochowie
