Premier Mark Carney i prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski podpisali w czwartek umowę o utworzeniu 100-letniego partnerstwa.
Kanada i Ukraina zawarły 100-letnie partnerstwo strategiczne, które obejmie współpracę wojskową, handel, inwestycje, energetykę i surowce krytyczne. Jednym z jego najważniejszych elementów będzie wspólna produkcja dronów. Kanada chce w ciągu dwóch lat stworzyć przemysł zdolny do wytwarzania ich w milionach egzemplarzy.
Deklarację podpisali w Calgary premier Mark Carney i prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. Szczegółowe zasady realizacji 100-letniego partnerstwa mają zostać opracowane w najbliższych miesiącach, ale oba kraje już zawarły pierwsze umowy dotyczące przemysłu obronnego.
Kanada zamierza wykorzystać doświadczenia Ukrainy, która w czasie wojny stała się światowym liderem w produkcji i bojowym wykorzystaniu bezzałogowych systemów.
– Kanadyjski przemysł będzie się uczył od najbardziej sprawdzonych w warunkach bojowych konstruktorów na świecie – powiedział Carney.
Kanadyjskie siły zbrojne mają w tej chwili zaledwie około 2 tys. dronów różnych typów. Rząd przyznał kontrakty o wartości do 50 mln dolarów, dzięki którym liczba wykorzystywanych przez wojsko bezzałogowców ma wzrosnąć dziesięciokrotnie. Pierwsze zamówienia obejmą drony rozpoznawcze i obserwacyjne oraz bezzałogowe samochody lądowe. Kontrakty otrzymało sześć firm z Nowego Brunszwiku, Quebecu, Ontario i Saskatchewan.
Kanada zamierza również stworzyć własny wojskowy „rynek dronów”, wzorowany na rozwiązaniach ukraińskich. Poszczególne jednostki będą mogły gwałtownie zgłaszać przemysłowi swoje potrzeby i zamawiać odpowiedni sprzęt.
Carney zapowiedział, iż jest to część planu stworzenia w ciągu dwóch lat możliwości produkowania milionów dronów.
Nie oznacza to jednak, iż miliony bezzałogowców trafią do wojskowych magazynów. Technologia rozwija się tak szybko, iż niektóre konstrukcje wykorzystywane na polu walki stają się przestarzałe już po trzech–sześciu miesiącach, a sposób ich użycia może zmieniać się w ciągu kilku tygodni.
Według gen. broni Darcy’ego Molstada, dowódcy Canadian Joint Forces Command, najważniejsze jest więc stworzenie przemysłu zdolnego do gwałtownego zwiększenia produkcji w razie zagrożenia.
– Gdybyśmy mieli dwa miliony dronów na półkach, za miesiąc, dwa albo sześć miesięcy wszystkie mogłyby być przestarzałe – zauważył.
Pierwsze wspólne przedsięwzięcia już powstają. Kanadyjska General Dynamics Mission Systems-Canada oraz ukraińska Green Tech Harvest będą wspólnie rozwijać i produkować drony oraz związane z nimi technologie. Wcześniej podobną współpracę rozpoczęły ukraińska Airlogix i kanadyjska Sentinel Research & Development.
Oba państwa planują także wspólną produkcję systemów bezzałogowych, technologii zwalczania dronów, amunicji oraz rozwiązań wykorzystujących sztuczną inteligencję.
Carney i Zełenski oglądają drony podczas wizyty w Southern Alberta Institute of Technology w Calgary.
Zełenski określił porozumienie jako „bardzo istotny pakiet”. Ujawnił też, iż Carney naciskał na niezwykle szybkie uruchomienie współpracy. Kiedy zespoły negocjacyjne stwierdziły, iż umowa dotycząca dronów może być gotowa w ciągu 90 dni, kanadyjski premier miał zapytać, czy da się to zrobić w dziewięć dni. Odpowiedź brzmiała: tak.
Kanada ma również przystąpić do europejskiego projektu FREYA, którego celem jest stworzenie tańszego systemu obrony przed pociskami balistycznymi. Projekt, kierowany przez ukraińską firmę Fire Point, ma być alternatywą dla kosztownych i trudno dostępnych amerykańskich systemów Patriot.
Carney ogłosił jednocześnie kolejne wsparcie finansowe dla Ukrainy. Kanada przeznaczy 350 mln dolarów na zakup pocisków przechwytujących dla obrony przeciwlotniczej. Prawie 435 mln dolarów w nowych gwarancjach kredytowych ma pomóc w zabezpieczeniu ukraińskiego sektora energetycznego, m.in. w zakupie gazu przed zimą.
Kolejne 200 mln dolarów w preferencyjnych pożyczkach zostanie przeznaczone na odbudowę Ukrainy, a do 40,1 mln dolarów – na programy rehabilitacji ukraińskich weteranów i pomoc ich rodzinom.
– Kanada zawsze będzie solidarna z Ukrainą – oświadczył Carney. – Wasza sprawa – wolność, demokracja i suwerenność – jest również naszą sprawą.
