Najcenniejsze muzealne zbiory mają być gotowe na kryzys. Poznańskie muzeum otrzyma 1,2 mln zł

Umowę dotyczącą przekazania dotacji podpisały I wicewojewoda wielkopolska Karolina Fabiś-Szulc oraz zastępczyni dyrektora Muzeum Narodowego w Poznaniu ds. organizacyjno-administracyjnych Agnieszka Purgat. Środki pochodzą z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026.

Założenie jest jedno – muzeum ma dysponować rozwiązaniami pozwalającymi reagować także w scenariuszach, w których konieczne byłoby szybkie zabezpieczenie lub przemieszczenie części kolekcji. Dotyczy to różnego rodzaju sytuacji kryzysowych, w tym również zagrożeń związanych z konfliktem zbrojnym.

Jak wskazuje Karolina Fabiś-Szulc, przygotowanie państwa na kryzysy nie może ograniczać się wyłącznie do ochrony mieszkańców czy infrastruktury. Istotnym elementem jest także zabezpieczenie dziedzictwa kulturowego, szczególnie w kontekście historycznych doświadczeń Polski związanych z wojennymi zniszczeniami i grabieżą dóbr kultury.

Znaczna część przyznanych pieniędzy zostanie przeznaczona na specjalistyczne wyposażenie. Muzeum planuje zakup przyczepy umożliwiającej utrzymanie kontrolowanej temperatury podczas tymczasowego przechowywania i transportowania zabytków. Do tego dojdą skrzynie ewakuacyjne, wózki i platformy służące do przemieszczania zarówno zabezpieczonych eksponatów, jak i obiektów o dużych gabarytach.

Na liście zakupów znalazł się także namiot pneumatyczny z wyposażeniem oraz zewnętrznym masztem oświetleniowym. W razie zagrożenia takie zaplecze może posłużyć do stworzenia tymczasowej przestrzeni, w której dzieła będą pakowane, segregowane i zabezpieczane przed dalszym transportem.

Muzeum chce być również przygotowane na przerwy w dostawach energii elektrycznej. W tym celu planowany jest zakup agregatu prądotwórczego, który ma umożliwić podtrzymanie funkcjonowania instytucji w przypadku awarii lub niedostępności zasilania.

Dotacja ma jednak służyć nie tylko zakupowi sprzętu. W 2026 roku mają rozpocząć się przygotowania do znacznie większego przedsięwzięcia – budowy centralnego magazynu zbiorów. Obiekt ma zapewnić odpowiednie warunki do przechowywania muzealiów, a jednocześnie mieścić pracownie konserwatorskie i specjalną przestrzeń dla szczególnie cennych elementów kolekcji. Pierwszym krokiem będzie opracowanie projektu, który stanie się podstawą kolejnych etapów inwestycji.

Poznańskie przedsięwzięcie jest częścią szerszego programu zwiększania odporności państwa na sytuacje nadzwyczajne. Na Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej w latach 2025–2026 rząd przeznaczył łącznie 34 mld zł.

W samym 2026 roku do Wielkopolski ma trafić blisko 438 mln zł. Pieniądze mają być wykorzystywane m.in. na przygotowanie miejsc schronienia, zabezpieczanie infrastruktury krytycznej oraz zwiększanie niezależności energetycznej i dostępu do wody w samorządach.

W przypadku Muzeum Narodowego w Poznaniu bezpieczeństwo zyskuje jeszcze jeden wymiar. Chodzi o stworzenie systemu, który w sytuacji poważnego zagrożenia pozwoli nie tylko chronić ludzi, ale także możliwie gwałtownie zabezpieczyć obiekty stanowiące część polskiego dziedzictwa i historii.