Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen podpisze w sobotę historyczną umowę handlową UE z krajami Mercosuru. Po 25 latach negocjacji powstanie największa strefa handlowa na świecie. Jednocześnie europejscy rolnicy protestują przeciwko porozumieniu, obawiając się napływu tańszej żywności z Ameryki Południowej.
"[...] Po 25 latach negocjacji podpiszemy porozumienie z krajami Mercosuru. Stworzymy największą strefę handlową na świecie, ale nasza wizja sięga dalej. Pracujemy nad tym, żeby do końca tego miesiąca zakończyć negocjacje handlowe z Indiami" - zapowiedziała von der Leyen przed wylotem do Asunción w Paragwaju.
Umowa obejmuje Argentynę, Brazylię, Paragwaj i Urugwaj. w tej chwili cła na unijne towary przemysłowe eksportowane do państw Mercosuru wynoszą 35 procent. Komisja Europejska liczy, iż porozumienie otworzy rynki południowoamerykańskie dla europejskich samochodów, maszyn i tekstyliów. W ostatnich latach UE straciła około 30 procent udziału w rynku Mercosuru na rzecz Chin.
Sprzeciw rolników i państw członkowskich
Związki zawodowe rolników zapowiedziały dużą demonstrację we wtorek przed Parlamentem Europejskim w Strasburgu. Protestujący obawiają się, iż umowa zatopi europejskie rolnictwo poprzez import taniego mięsa z Ameryki Południowej, produkowanego bez przestrzegania unijnych standardów.
Przeciwko umowie głosowały Polska, Francja, Austria, Irlandia i Węgry.
Parlament Europejski zagłosuje w środę 21 stycznia nad zaskarżeniem porozumienia do Trybunału Sprawiedliwości UE. Minister rolnictwa Stefan Krajewski ogłosił w piątek, iż jeżeli skarga PE będzie nieskuteczna, polski rząd przygotuje własną.
Mechanizmy ochronne i kontyngenty
Umowa przewiduje wzmocnioną klauzulę ochronną. UE będzie mogła przywrócić wyższe cła, jeżeli ceny spadną o 5 procent w stosunku do średniej z trzech lat. Komisja uznała, iż zakłócenia rynku są mało prawdopodobne ze względu na ograniczone kontyngenty importowe.
Kontyngent na wołowinę wynosi 99 tysięcy ton przy obniżonej o 7,5 procent stawce celnej - to 1,5 procent unijnej produkcji. Kontyngent na drób to 180 tysięcy ton rocznie bezcłowo, co stanowi 1,3 procent całkowitej produkcji UE.
Ekspert: Rolnicy mogą skorzystać
Prof. Stanisław Kowalczyk z SGH, ekspert ds. rolnictwa unijnego, nie zgadza się z "czarnym scenariuszem". Podkreśla, iż umowa zawiera klauzule ochronne dla europejskiego rolnictwa. Sukces zależy od adekwatnej implementacji i egzekwowania instrumentów takich jak kontyngenty celne i mechanizmy zawieszania importu.
Kowalczyk uznaje obawy rolników za uzasadnione. Mercosur dysponuje około 380 milionami hektarów gruntów rolnych, podczas gdy UE ma mniej niż 160 milionów hektarów. Odmienne standardy produkcji i środowiskowe sprawiają, iż koszty produkcji w UE są około 30 procent wyższe niż w Ameryce Południowej.
Ekspert zwraca uwagę, iż umowa jest kluczowa dla całej gospodarki UE. Umożliwi zwiększony eksport elektroniki, maszyn, samochodów i lekarstw. Może pomóc zmniejszyć dystans technologiczny do USA i Chin oraz zwiększyć konkurencyjność europejskiej gospodarki.
Uwaga: Ten artykuł został stworzony przy użyciu Sztucznej Inteligencji (AI).
