De Deense premier Mette Frederiksen heeft afgelopen weekend woedend gereageerd op de acties van de Amerikaanse president Donald Trump rond Groenland. Ze voorspelt het einde van de NAVO als de VS op deze weg doorgaan. De uitbarsting kwam op een cruciaal moment: Europese leiders waren bezig veiligheidsgaranties voor Oekraïne met de Amerikanen te finaliseren.
Trump heeft de afgelopen weken gedreigd met acties tegen meerdere landen, waaronder Groenland, Colombia, Cuba en Iran. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio benadrukte dat de VS Groenland op niet-militaire wijze kunnen verwerven.
Zijn regering heeft ook de illegitieme Venezolaanse president Nicolás Maduro laten "ontvoeren".
De dreigementen dwongen Europese leiders tot onmiddellijke actie. Voor hun geplande bijeenkomst in Parijs met Oekraïne en de Amerikanen gaven ze een gezamenlijke verklaring uit. Daarin benadrukten ze dat alleen Groenland en Denemarken hun eigen lot bepalen.
Strategie achter de schermen
NAVO-chef Mark Rutte hanteert een strategie die diplomatiek expert Robert van de Roer samenvat als "het hoofd koel houden en proberen de waanzin te corrigeren". Deze aanpak speelt zich grotendeels achter de schermen af.
De lopende oorlog in Europa maakt elk woord extra zwaarwegend. Elke reactie en elke beslissing heeft mogelijke gevolgen voor soldaten aan het front en de toekomstige Europese orde.
Europese en Oost-Aziatische bondgenoten hebben inmiddels begrepen dat ze zich grotendeels zelf moeten redden. Ze zullen aanzienlijk meer moeten betalen voor Amerikaanse hulp of steun.
De historische breuk
De acties van Trump bedreigen een systeem dat na de Tweede Wereldoorlog werd gecreëerd. Het hoofdkwartier in Brussel omschreef de NAVO ooit als "het machtigste bondgenootschap in de geschiedenis van de mensheid". De VS creëerden een alliantiesysteem dat gold als het "kroonjuweel" van de naoorlogse orde.
Bondgenoten kregen vrijheid en veiligheid, wat samenviel met cruciale Amerikaanse veiligheidsbelangen. Experts noemden dit systeem "welwillende hegemonie" - een dominante positie waarbij Amerika bondgenoten beschermde in ruil voor strategische samenwerking.
Deze logica staat sinds het einde van de Koude Oorlog ter discussie en vereist een nieuwe interpretatie. Trumps acties vormen een stap in de vernietiging van Amerika's eigen alliantiesysteem en ondermijnen de NAVO.
Let op: Dit artikel is gemaakt met Kunstmatige Intelligentie (AI).




